Detaylı bilgi için imajbet adresini ziyaret edebilirsiniz.
Kabakulak, paramyxovirus ailesine mensup virüslerin yol açtığı ve bezler ile sinir sistemini etkileyen enfeksiyon hastalığıdır. Bu virüs, solunum yolları aracılığıyla ve doğrudan temas yoluyla yayılmaktadır. Çocukluk döneminde her yaşta görülebilen kabakulak, yetişkinlerde daha şiddetli seyreder. Kuluçka süresi genellikle 16-18 gün olmakla birlikte, bu süre 12 ila 25 gün arasında değişkenlik gösterebilir. Hastalığın en bulaşıcı dönemi, tükürük bezlerinin şişmesinden 1-2 gün önce başlayıp, şişmenin ardından 5 gün boyunca devam eder.
Hastalığın başlangıcında yüksek ateş, baş ağrısı, iştahsızlık, halsizlik ve kulak ağrısı gibi belirtiler görülür. Çiğneme sırasında ağrı hissedilir ve parotis bezinde belirgin bir şişlik meydana gelir. Ateş genellikle 1-6 gün sürmekte olup, ateşin düşmesiyle birlikte şişliğin de kaybolması beklenir. Şişlik başlangıçta tek taraflı olabilir; ancak her iki parotis bezinde de aynı anda şişlik gözlemlenebilir. Ek olarak diğer tükürük bezlerinde de benzer şişlikler oluşabilir.
Kabakulak enfeksiyonu bazı yan etkilere neden olabilir; örneğin orşit (erkek çocuklarında testis iltihabı), meningoensefalit veya pankreatit gelişebilir. Orşit, kabakulak sonrası en sık görülen durumlardan biridir ve tek ya da çift taraflı şekilde ortaya çıkabilmektedir. Özellikle ergenlik dönemindeki bireylerde kabakulak geçirmesi durumunda risk artar ve genellikle ilk haftada belirtiler kendini gösterir. Bu süreçte ateş, titreme, bulantı ile kusma gibi semptomlar da eşlik edebilir.
Her kabakulak vakası klasik bulguları göstermeyebilir; vakaların yaklaşık %30-40’ında asemptomatik enfeksiyonlar gözlemlenir. Tanı koymak için serolojik testler ve virüs izolasyonu kullanılır fakat her vakada laboratuvar testi yapılması önerilmez. Hasta geçmişinde kabakulak teması varsa ve tükürük bezlerinde tutulum ile aseptik menenjit bulguları mevcutsa tanı klinik olarak konulmaktadır.
Korunma amacıyla aşılama büyük öneme sahiptir; ancak tek doz aşı ile tam koruma sağlanamamaktadır. Kabakulak salgınları oluşturabilir; bu nedenle özellikle ergenlik dönemindeki gençlerin bağışıklama durumu dikkatle değerlendirilmelidir. Unutulmaması gereken önemli bir nokta ise tükürük bezlerindeki her şişliğin kabakulak virüsü kaynaklı olmadığıdır; enteroviruslar ve sitomegalovirus gibi diğer etkenler de benzer klinik tabloya yol açabilir.
Sonuç olarak, kabakulak hastalığına dair bilinçlenmek ve korunmak adına gerekli tedbirleri almak önemlidir; zira bu hastalık hem çocuklarda hem de erişkinlerde ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.
Güncel erişim için imajbet giriş sayfasını inceleyebilirsiniz.
